Zilzila — dunyoning koʻplab mamlakatlarida sodir boʻlishi mumkin boʻlgan global ofat. Global tektonik yoriqlar esa dunyoning koʻplab mamlakatlarida qurilish sanoatiga tahdid soladi. Turkiya ham dunyodagi faol seysmik hududlarda joylashgan mamlakatlardan biridir. Mamlakat xotirasida chuqur iz qoldirgan, uzoq va yaqin oʻtmishda sodir boʻlgan koʻplab zilzilalar koʻp sonli insonlarning halok boʻlishiga ham sabab boʻlgan.
Shu sababli mamlakatimizdagi mavjud yoki yangi qurilayotgan binolarning zilzila xavfi tahlillari meʼyoriy hujjatlarga muvofiq oʻtkazilishi va seysmik choralar ham koʻrilishi lozim. Yangi quriladigan poʻlat va temir-beton karkasli binolarda konstruktiv muhandislik boʻlimimiz mahalliy va xalqaro meʼyorlardan foydalanib, zilzilaga chidamli mustahkam binolarni loyihalaydi. Boshqa tomondan, mamlakatimizdagi bino fondi asosan eski binolardan iborat boʻlgani sababli mavjud binolarni yangilash yoki ulardan foydalanishni davom ettirgan holda zilzila xavfiga nisbatan tekshirish va baholash muhim ehtiyojdir. Ushbu ehtiyojni qondirish uchun malakali jamoalarimiz bilan mijoz talablariga muvofiq tezkor harakat rejalarini tayyorlaymiz, xavfli binolarni aniqlaymiz va ular boʻyicha hisobot beramiz.
Tekshiriladigan binoga tashrif buyurgan jamoamiz avvalo vizual koʻrik oʻtkazadi. Binoning xavf holatiga qarab, zarurat boʻlganda beton namunalarini olamiz va buzib tekshirish usullariga murojaat qilamiz. Olingan maʼlumotlarni amaldagi seysmik meʼyorlarga muvofiq baholaymiz va mavjud binoning xavfsizlik darajasini aniqlaymiz. Zarur mezonlarga javob beradigan binolar konstruktiv muhandislik nuqtayi nazaridan xavf tugʻdirmagani sababli ulardan foydalanishni davom ettirish mumkinligi haqida xulosa beramiz. Biroq meʼyoriy chegaraviy shartlarga javob bermaydigan binolardan foydalanish xavfli boʻlgani sababli ular binoning estetik va iqtisodiy omillarini hisobga olgan holda mustahkamlanishi lozim. Konstruktiv muhandislik sohasidagi 40 yillik tajribamiz bilan zilzilaga nisbatan xavfli binolarda yechimga va mijozga yoʻnaltirilgan yondashuv asosida mustahkamlash loyihasini ishlab chiqamiz va qurilish-montaj ishlari nazoratini amalga oshiramiz.
Zilziladan zarar koʻrgan binolarda ham shikastlanishlarni aniqlash ishlarini olib boramiz. Deformatsiyalar va vayronalarning xususiyatiga koʻra shikastlanish turlarini aniqlaymiz, zilzilaning binoga taʼsirini har tomonlama oʻrganamiz. Tekshiruvlardan soʻng olingan maʼlumotlarni foydalanuvchilar bilan baham koʻramiz va zarur harakat rejalarini qoʻllab-quvvatlaymiz.
